Lawyers paradise

 

De nieuwe aanbestedingswet is dood, leve de oude! De Nederlandse Vereniging voor Aanbestedingsrecht, toch al één van de snelst groeiende en grootste juridische verenigingen in Nederland, kan zich opmaken voor een nieuwe periode van voorspoed. De nieuwe aanbestedingswet beloofde overigens ook erg veel juridisch plezier en een forse groei van het aantal rechtzaken over aanbestedingen, maar nu we het nog een tijdje met de bestaande situatie moeten doen zet de juridisering van de overheidsinkoop in elk geval ook door. In 2000 deed de rechter elf keer een uitspraak in een aanbestedingszaak en inmiddels zijn dat er enkele honderden per jaar. Dat komt omdat het domweg niet goed lukt om vraag en aanbod van producten en diensten voor overheidsorganisaties op een duidelijke, transparante, open en kostenefficiënte wijze bij elkaar te brengen. Dat heeft veel te maken met de regelgeving rondom aanbestedingen, die bereikt namelijk precies het tegendeel van wat er mee wordt beoogd. Jammer genoeg heeft de Algemene Rekenkamer in haar twee rapporten over “Lessen uit ICT-projecten bij de overheid” verzuimd na te gaan in welke mate de mislukking van een aantal grote ICT-projecten is veroorzaakt door de wijze waarop ze moesten worden aanbesteed.

Bij aanbestedingen onder de Europese normbedragen is bij lagere overheden de praktijk gegroeid dat er van alles en nog wat extra aan leveranciers wordt gevraagd en bij projecten die boven de Europese normbedragen uitkomen is iedereen druk in de weer met extra bestekregels waarin bijvoorbeeld wordt opgenomen dat het spreken van de Nederlandse taal een voorwaarde is. Hoe Europees kan een aanbesteding zijn? De praktijk is dan 90 procent van de Europese aanbestedingen wordt ‘gewonnen’ door nationale bedrijven. De uitzonderingen moet je zoeken in de categorie vliegtuigen en kerncentrales.

Zou het niet wat zijn om – nu er toch weer een nieuwe wet moet komen – gewoon de bestaande Algemene Wet Bestuursrecht wat op te poetsen en die verder te gebruiken voor het regeluren voor de wijze waarop de overheid zijn boodschappen doet? In die wet is ondermeer het verbod op willekeur, het gelijkheidsbeginsel, het zorgvuldigheidsbeginsel, het evenredigheidsbeginsel en het motiveringsbeginsel opgenomen. En dan ook nog graag een speciale bril voor aanbestedende ambtenaren waarmee je kunt detecteren of er bij de gewenste activiteit of dienst ook maar in enige mate sprake is van een grensoverschrijdend element. Dat zou wat zijn ! De tweede graag gratis.